صنعت گردشگری امروز بر پایه دسترسی لحظهای به اطلاعات شکل گرفته است؛ از جستوجوی مقصد و مقایسه قیمتها گرفته تا رزرو بلیت، هتل و دریافت خدمات محلی. قطعی اینترنت عملاً این زنجیره را مختل میکند و باعث میشود گردشگران، بهویژه مسافران خارجی، در همان مرحله تصمیمگیری اولیه از سفر به یک مقصد منصرف شوند. در دنیایی که بیش از ۷۰ درصد رزروهای گردشگری بهصورت آنلاین انجام میشود، نبود اینترنت یعنی حذف یک کشور از ویترین جهانی سفر.
از سوی دیگر، کسبوکارهای گردشگری داخلی مانند هتلها، آژانسها، راهنمایان تور و اقامتگاههای بومگردی، وابستگی شدیدی به پلتفرمهای دیجیتال دارند. قطعی اینترنت باعث کاهش دسترسی به مشتری، اختلال در پرداختها و ناتوانی در پاسخگویی سریع به درخواستها میشود؛ موضوعی که مستقیماً درآمد این فعالان را کاهش داده و حتی برخی کسبوکارهای کوچک را به مرز تعطیلی میکشاند.
در حوزه گردشگری خارجی، اثر قطعی اینترنت شدیدتر و عمیقتر است. گردشگر خارجی بدون دسترسی پایدار به نقشهها، مترجمها، شبکههای اجتماعی و سیستمهای پرداخت آنلاین، احساس ناامنی و سردرگمی میکند. همین مسئله باعث میشود تجربه سفر به ایران از نگاه او پرریسک و غیرقابل پیشبینی به نظر برسد و در نتیجه، ایران در رقابت با سایر مقاصد منطقهای عملاً بازنده باشد.
قطعی اینترنت همچنین فرآیند بازاریابی گردشگری را فلج میکند. امروز تصویر مقصد نه از طریق بروشور و نمایشگاه، بلکه از مسیر اینستاگرام، گوگل، تریپادوایزر و پلتفرمهای جهانی ساخته میشود. زمانی که تولیدکنندگان محتوای سفر، هتلها و تورگردانها امکان فعالیت آنلاین نداشته باشند، ایران از چرخه دیدهشدن جهانی حذف میشود و برند گردشگری کشور بهتدریج تضعیف خواهد شد.
در نهایت، اینترنت برای گردشگری فقط یک ابزار ارتباطی نیست، بلکه بخشی از زیرساخت حیاتی این صنعت است. همانطور که جاده، فرودگاه و هتل لازمه توسعه گردشگریاند، دسترسی آزاد و پایدار به اینترنت نیز شرط بقا و رشد این حوزه محسوب میشود. تداوم محدودیتهای اینترنتی، در عمل به معنای کاهش سهم ایران از بازار جهانی گردشگری و از دست رفتن فرصتهای اقتصادی بلندمدت خواهد بود.
وزارت گردشگری با قطع دسترسی به اینترنت، سالن اینترنت برای دسترسی آژانسهای مسافرتی راهاندازی کرده است.
«حرمتالله» رفیعی، رییس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران ضمن تایید این اتفاق گفت:
در پی درخواستی که از دولت برای برقراری اینترنت دفاتر خدمات مسافرتی و گردشگری داشتیم، از ۲۵ دی ماه سالنی در وزارت میراث فرهنگی و گردشگری برای دسترسی به اینترنت بینالملل برای دفاتر خدمات مسافرتی تدارک دیده شده است.
او با اشاره به استفاده دفاتر و آژانسهای حوزه گردشگری از این امکان گفت:
این سالن اینترنت تنها مختص صدور بلیط هواپیما، دسترسی به آمادئوس، پیگیری ویزاها و دسترسی به ایمیل آژانسها است.
رفیعی با اشاره به دسترسی سریع آژانسهای مستقر به تهران به این سالن اینترنت گفت:
با توجه به تغییرات وضعیت اینترنت در روزهای اخیر درخواست آژانسها برای دسترسی به این سالن کمتر شده است.
رییس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران به وضعیت نگران کننده آژانسهای حوزه گردشگری اشاره کرد و اظهار داشت:
با قطع اینترنت و شرایط پیش آمده درآمد بسیاری از دفاتر خدمات مسافرتی صفر شده است. تداوم این وضعیت نگران کننده است و شاید تجربه دوران کرونا که منجر به خروج ۵۰ درصد آژانسها و نیروی کار آنها از این حوزه شد، تکرار شود.